|
Cilj ovog obeležavanja je da se podigne svest o značaju besnila ljudi i životinja, da se shvati da se besnilo može sprečiti, i da se sve snage usmere radi eliminacije besnila na globalnom nivou.
Svakog dana od besnila u svetu umre više od 150 ljudi, od čega više od 100 dece. To znači da svakih 10 minuta porodice, najvećim delom u Africi i Aziji, gube po jednog svog najmilijeg člana od ove najstrašnije bolesti. Poražavajuća je činjenica da je svaki od ovih smrtnih slučajeva mogao biti sprečen.
U Evropi je u 2008. godini registrovano ukupno 11546 slučajeva besnila, pretežno kod divljih životinja uz 15 smrtnih slučajeva kod ljudi.
Čovek koji oboli od besnila će sigurno umreti od besnila,ali brzom i adekvatnom medicinsko pomoći putem efikasne imunizacije može se sprečiti u 100% slučajeva.
Najvažniji globalni izvor besnila u ljudi je besnilo pasa, a kod nas, u poslednje vreme, i mačaka. Deca su često u najvećem riziku obolevanja od besnila, jer su češće ujedena od pasa.
U Republici Srbiji i pored stalno prisutnog besnila među životinjama na celoj teritoriji, nema registrovanih smrtnih slučajeva kod ljudi već više od 28 godina zahvaljujući angažovanju zdravstvene službe.
Šta je besnilo? Besnilo je bolest koja je poznata u medicini već 4000 godina! U pitanju je zapaljenje mozga i kičmene moždine koju uzrokuje virus besnila.
Ko oboleva od besnila? Od besnila obolevaju prvenstveno divlje životinje - lisice, vukovi, kojoti, rakuni, tvorovi, slepi miševi i dr. zatim domaće životinje - psi i mačke, goveda, ovce, koze i dr. Od besnila oboleva i čovek.
Od besnila u našoj zemlji najčešće oboljeva lisica. Obolela lisica izgubi strah od drugih životinja, pasa i ljudi, ulazi u naseljena mesta, i može preneti besnilo na nevakcinisane pse i mačke ali i na druge domaće životinje, goveda, konje, koze i dr.
Kako se besnilo prenosi odn. kako se oboleva od besnila? Besnilo se prenosi putem salive (pljuvačke) prvenstveno ugrizom obolele životinje. Virus besnila je prisutan u salivi obolele životinje. Ostali putevi prenosa: 1. kontakt sluzokože (oči, nos, usta) sa infektivnom salivom, 2. transplantacija tkiva i organa od donora umrlih od besnila 3. putem aerosola.
U Republici Srbiji od 1994. god. je prisutan trend porasta broja dijagnostikovanih slučajeva besnila životinja. Prošle godine registrovano je 234 slučajeva besnila životinja i to kod 192 lisice, 23 mačke, 7 pasa, 4 divlje mačke, 3 šakala, 2 jazavca, 2 ovce i 1 koza.
Na teritoriji okruga poslednji put registovano besnilo među životinjama je u 2006god u opštine Bojnik i Lebane ,a u opštini Leskovac u 2005 god.
U ZZJZ Leskovac postoji antirabična ambulanta,u kojoj se vrši vakcinacija ozleđenih lica i pokriva ceo okrug.
Na teritoriji Jablaničkog okruga postoji problem pasa lutalica,koji možemo da dokumentujemo sledećim podacima:
Na teritoriji Jablaničkog okruga u 2007.ukupno je ozleđeno 281 lice od strane domaćih i divljih životinja,a u 2008 godini ozleđeno je 467 lica što je 1,6 više u odnosu na 2007 godinu.
Na teritoriji Jablaničkog okruga u 2007.ukupno je ozleđeno 95 lica od strane nepoznatog psa,a u 2008 godini ozleđeno je 239 lica što je odnosno 2,5 puta više u odnosu na 2007 godinu.
Najveći broj ozleđenih je na teritoriji opštine Leskovac sobzirom da je i najveća opština pa treba i očekivati najveći broj ozleđanih.Na teritoriji opštine Leskovac u 2007.ukupno je ozleđeno 240 lice od strane domaćih i divljih životinja,a u 2008 godini ozleđeno je 403 lica što je 1,6 puta više u odnosu na 2007 godinu.
Na teritoriji opštine Leskovac u 2007.ukupno je ozleđeno 76 lica od strane nepoznatog psa,a u 2008 godini ozleđeno je 209 lica što je odnosno 2,7 puta više u odnosu na 2007 godinu.
U periodu od 01.01.2009 do 25.09.2009.god.u Antirabičnoj ambulanti, ZZJZ Leskovac,javila su se 314 ozleđena lica. Od toga 160 lica su ozleđena od strane nepoznatih pasa(lutalica),137 lica od strane poznatih pasa i 14 lica ozleđenih od drugih životinja.
Lica ozleđena od strane nepoznatog psa primila su antirabičnu vakcinu i serumu u antirabičnij ambulanti ZZJZ.
U 2007god za antirabičnu vakcinu utrošeno je 396 433 din.a za antirabični serum 1.501 281 din.
U 2008god za antirabičnu vakcinu utrošeno je 1.083 028 din.a za antirabični serum 5.024 054 din.
Apelujemo na lica koja budu ozleđena od strane poznate životinje,da životinju sačuvaju ,kako bi mogla biti stavljena pod desetodnevni veterinarski nadzor,i u slučaju da je životinja živa i zdrava ,ozleđena osoba nema potrebe da prima vakcinu i serum protiv besnila. Prilog :
Načelnik centra za prevenciju i kontrolu bolesti
Dr Jadranka Krasić |
